Piranesi Reading Guide

Bio auteur

Susanna Clarke (1959) is de auteur van de roman Jonathan Strange & Mr. Norrell, die werd genomineerd voor de Man Booker Prize, in 34 landen in vertaling verscheen, werd verfilmd en waarvan wereldwijd meer dan vier miljoen exemplaren werden verkocht. Piranesi werd bekroond met de Women’s Prize for Fiction in 2021.

Plot

Het Huis waarin Piranesi woont is geen gewoon gebouw: de kamers hebben geen begrenzingen, de gangenstelsels zijn oneindig, langs de muren staan duizenden en duizenden standbeelden, elk verschillend van de ander. Binnen het labyrint van zalen wordt een oceaan gevangengehouden; golven beuken op de trappen, kamers overstromen binnen enkele ogenblikken. Maar Piranesi is niet bang; hij kent de getijden zoals hij het het patroon van het labyrint zelf kent. Zijn leven is gewijd aan het verkennen van het Huis. Af en toe ziet hij zijn vriend, de Ander, die hij helpt bij zijn onderzoek naar Grote en Geheime Kennis. Dan beginnen er boodschappen te verschijnen; alles is niet wat het lijkt. Een vreselijke waarheid komt aan het licht als de bewijzen zich opstapelen dat er nog iemand anders bestaat, en wellicht een andere wereld.

Waar moet je op letten?

• Piranesi was een Italiaanse kunstenaar en graveur die in de 18e eeuw ziek werd tijdens een malaria-epidemie en visioenen van gevangenissen hallucineerde. Toen hij was hersteld, creëerde Piranesi een serie gravures genaamd de Carceri d'Invenzione, een serie van zestien prenten met griezelige kerkers en gevangeniskamers.
• In Clarke's Piranesi zit onze hoofdpersoon op dezelfde manier vast in een gevangenis, al weet hij dat zelf niet. Vanwege zijn geheugenverlies (ook een symptoom van de malaria van de kunstenaar Piranesi) is hij vergeten hoe hij daadwerkelijk in het Huis terecht is gekomen.
• Het Huis zelf lijkt op een enorm labyrint, gevuld met beeldhouwkunst, dat op de benedenverdiepingen overstroomt en op de bovenverdiepingen gevuld is met wolken. Het Huis lijkt de vergane glorie van de mensheid en hun prestaties te vertegenwoordigen, die nu ten onder zijn gegaan. De Profeet beschrijft het als een Vertakte Wereld, gecreëerd door ideeën die uit een andere wereld komen.
• Piranesi is natuurlijk erg relevant voor de coronaperiode, waarin het voor sommigen heerlijk was om binnenshuis te moeten blijven, en voor anderen een straf. Piranesi heeft zich perfect aangepast aan zijn omstandigheden. Hij houdt een gedetailleerd dagboek bij, brengt offers aan de doden, en verkent alle gangen om ze in kaart te kunnen brengen.
• De Profeet heeft ook tijd doorgebracht in de gevangenis in de echte wereld, en bekent dat hij het leuk vond. Toch was zijn gevangenis een conventionele gevangenis met menselijk contact, niet zoals het Huis, waar Piranesi helemaal alleen is. Wat is de ergste gevangenis? Een waar Piranesi vrij kan ronddwalen maar nooit een ander mens ziet, of de conventionele gevangenis vol met andere mensen?

Discussievragen

• In Piranesi neemt Clarke ons mee naar een andere wereld, een fantasie. Hoe verhoudt Piranesi zich tot andere fantasy-verhalen, zoals Narnia (waarin de personages ook naar een andere wereld gaan)?
• Worden iemands fantasieën vervuld, of zijn problemen opgelost? Hoe zit het met de Profeet? Heeft hij gekregen wat hij wilde?
• In hoeverre is het Huis een fantasie van het leven zonder andere mensen, en hoeveel van ons zouden echt kunnen overleven in zo'n omgeving?
• Is de Profeet een schurk, een ziener, een wijze man, een sociopaat, een tovenaar of allemaal?
• Wat is de relatie tussen wetenschap, filosofie en magie in Piranesi?